Już od lipca Unia Europejska wprowadza surowsze zasady ochrony swojego rynku stalowego, aby przeciwdziałać napływowi taniego importu. Nowe regulacje, które przyjęły państwa członkowskie, obejmują m.in. limity ilości importowanej stali oraz podwyższone cła na nadwyżki przekraczające ustalone kwoty.
Nowy system opiera się na kontyngentach taryfowych, co oznacza ograniczenie dopuszczalnej wielkości importu oraz wzrost ceł na stal sprowadzaną ponad ustalone limity. Dodatkowo wprowadzono możliwość przenoszenia niewykorzystanych limitów pomiędzy kwartałami danego roku, co ma przynieść większą elastyczność dla europejskich producentów.
„Stal odgrywa kluczową rolę dla europejskiego przemysłu, zielonej transformacji oraz bezpieczeństwa kontynentu. Dzisiejsze decyzje tworzą solidne podstawy do radzenia sobie z globalnymi zaburzeniami rynku, promowania uczciwej konkurencji i zapewnienia stabilności dla producentów stali oraz branż ją wykorzystujących” – podkreślił Michael Damianos, minister energii, handlu i przemysłu Cypru, który obecnie przewodniczy Radzie UE.
Wśród nowych przepisów znajduje się także zasada „melt and pour”, która pozwala na wyraźne wskazanie kraju, w którym stal została pierwotnie wytopiona i odlana. Dzięki temu mechanizmowi ma zostać ograniczone omijanie limitów przez reeksport wyrobów stalowych przez kraje trzecie, co ma zwiększyć transparentność handlu.
Postanowienia wejdą w życie już od 1 lipca bieżącego roku.
Unijny sektor stalowy stoi obecnie pod mocną presją ze względu na nadprodukcję na światowym rynku. Z danych Komisji Europejskiej wynika, że globalna nadwyżka mocy produkcyjnych może sięgnąć aż 721 milionów ton do 2027 roku – co oznacza ponad pięciokrotną wartość rocznego zużycia stali w UE.
Import na rynku europejskim rośnie dynamicznie, podczas gdy wykorzystanie krajowych mocy produkcyjnych spadło w 2024 roku do 67%. Branża boryka się również z rosnącymi kosztami energii oraz nakładami na zielone inwestycje i dekarbonizację. Komisja szacuje, że od 2007 r. utracono około 65 mln ton zdolności produkcyjnych w UE, a liczba miejsc pracy spadła o około 100 tysięcy.
W towarzyszącym nowym regułom wspólnym oświadczeniu, Rada UE, Parlament Europejski oraz Komisja Europejska zaznaczyły potrzebę stopniowego ograniczania importu rosyjskiej stali, co ma wzmocnić europejską samowystarczalność.
