Rząd zapowiada zmiany dotyczące opłaty cukrowej — stawki zostaną podniesione, a opłata obejmie nie tylko słodkie napoje, ale też koncentraty i płynne suplementy diety.
Jesienią tego roku planowane jest przyjęcie projektu nowelizacji ustawy o zdrowiu publicznym, który ma na celu uszczelnienie systemu poboru opłaty cukrowej oraz jej aktualizację. Główne założenie nowelizacji to zwiększenie skuteczności podatku od produktów spożywczych zawierających cukier, co pozwoli również na zwiększenie wpływów do Narodowego Funduszu Zdrowia, który otrzymuje aż 96,5% tych środków.
Podatek rośnie
Według Ministerstwa Finansów, aktualne opłaty obowiązujące od 2020 roku są już nieadekwatne do cen napojów i zbyt niskie, aby skutecznie zniechęcać do ich zakupu. Dlatego planowana jest ich podwyżka. Stawka podstawowa dla napojów z zawartością cukru do 5 gramów na 100 ml wzrośnie z 50 do 70 groszy. Natomiast podatek za każdy dodatkowy gram cukru ponad ten limit zostanie podwojony — z 5 do 10 groszy za gram.
Dodatkowo opłata za zawartość kofeiny lub tauryny (np. w napojach energetycznych) wzrośnie aż dziesięciokrotnie, z 10 groszy do 1 złoty. Maksymalna stawka podatku zostanie zwiększona o połowę — z 1,20 zł do 1,80 zł za litr.
Opłata rozszerzona na koncentraty i suplementy
Aby uniknąć praktyk omijania opłaty, Ministerstwo Finansów chce objąć nią też wszystkie koncentraty, niezależnie od ich formy — czy to płynne, półpłynne, czy stałe, jak syropy. Nowa stawka dla tych produktów ma wynosić 3 złote za litr lub kilogram.
Nowe przepisy dotkną również płynne suplementy diety sprzedawane w opakowaniach o pojemności co najmniej 200 ml, które są dostępne w aptekach i wspierają leczenie farmakologiczne. Suplementy w formie skoncentrowanej (na przykład syropy do rozcieńczania) będą objęte tym samym podatkiem co koncentraty. Natomiast suplementy płynne przeznaczone do bezpośredniego spożycia będą miały opłatę naliczaną w zależności od zawartości cukru lub substancji słodzących, maksymalnie do 1,80 zł za litr.
Opłata cukrowa obejmie także napoje zawierające przynajmniej 20% soku oraz do 5 gramów cukru, które jednocześnie zawierają kofeinę, taurynę lub substancje słodzące. Dotyczy to m.in. napojów energetycznych czy bezalkoholowego piwa.
Projekt nowelizacji ma trafić do rządu już w trzecim kwartale 2026 roku. Wprowadzone zmiany mają nie tylko zwiększyć dochody państwa, ale i zachęcić do zdrowych wyborów żywieniowych wśród konsumentów.
