Po ponad tygodniu intensywnych negocjacji, tuż przed krytycznym terminem, Rada Unii Europejskiej potwierdziła w piątek, że osiągnięto porozumienie dotyczące zmian w prawach pasażerów lotniczych.
Ostatnie rozmowy, które ruszyły 3 czerwca, to finał trwających ponad 12 lat ustaleń dotyczących reformy przepisów dla podróżujących samolotami. Szczególnego przyspieszenia nabrały one pod polską prezydencją w pierwszej połowie 2025 roku, kiedy to państwa członkowskie ustaliły swoje stanowisko. Ostatecznym terminem był 15 czerwca – gdyby nie udało się wypracować porozumienia, cały proces mógł zostać zablokowany.
W piątek członkowie UE poinformowali, że ustalono finalną wersję porozumienia. Parlament Europejski ma zatwierdzić je na początku tygodnia, co otworzy drogę do podpisania oficjalnego dokumentu w tym samym dniu.
Jak podają źródła, kluczowym elementem negocjacji był tzw. „trójkąt negocjacyjny”, obejmujący trzy najbardziej niejasne kwestie:
- zasady wypłaty odszkodowań za opóźnienia lotów,
- wysokość tych świadczeń,
- procedury składania wniosków o rekompensatę.
Strony długo trwały na swoich pozycjach. Parlament Europejski dążył do zachowania obowiązujących przepisów, które przewidują rekompensatę dla pasażerów, gdy opóźnienie lotu wynosi co najmniej trzy godziny, a minimalna kwota to 300 euro. Państwa członkowskie proponowały zaś wypłatę odszkodowań tylko przy opóźnieniach wynoszących od czterech lub sześciu godzin, z kwotami 300 euro dla połączeń do 3500 km oraz 500 euro na dalsze trasy.
W efekcie kompromisu, pasażerom przysługuje rekompensata przy opóźnieniach od trzech godzin wzwyż, a jej wartość będzie się mieścić w przedziale 250 do 600 euro, zależnie od długości lotu.
Spór dotyczył też automatyzacji wniosków o wypłatę odszkodowań. Obecnie podróżni sami muszą odnaleźć formularze na stronach przewoźników i je wypełnić, podczas gdy Parlament domagał się, by przewoźnicy automatycznie wypełniali te dokumenty w przypadku opóźnień. Linie obawiały się, że przełożyłoby się to na wzrost liczby skarg. Ostatecznie postanowiono, że dokumenty nie będą wypełniane automatycznie, ale pasażerowie dostaną jasną instrukcję mailową, jak zgłosić roszczenie.
Negocjatorzy ustalili także rozszerzenie praw pasażerów o około 30 nowych zapisów. Wśród nich znalazł się obowiązek bezpłatnej korekty rezerwacji przez linie lotnicze, wykonywanej do 48 godzin przed startem. Obecnie za każdą taką zmianę często trzeba płacić, np. gdy błąd dotyczy zapisu nazwiska.
Nowością jest też regulacja dotycząca maksymalnego czasu, jaki przewoźnik może przetrzymać pasażerów na pokładzie w przypadku opóźnienia – to maksymalnie dwie godziny. Po tym czasie podróżni mają być przetransportowani z powrotem na lotnisko. Ustalono także, że nie będą pobierane dodatkowe opłaty za miejsca siedzące dla dziecka przy rodzicu, a ochrona osób niepełnosprawnych oraz kobiet w ciąży została rozszerzona. Tym grupom nie będzie można odmówić wejścia na pokład z powodu overbookingu, a lotnisko odpowiada, jeżeli pasażerowie nie zdążą na lot z powodu braku odpowiedniej asysty.
