Od 1 lipca tysiące Polaków będą miały szansę skorzystać z nowego świadczenia finansowanego przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Celem tego rozwiązania jest skuteczniejsza walka z jedną z najgroźniejszych chorób, czyli rakiem płuca, poprzez wcześniejsze wykrywanie schorzenia.
Rak płuca nadal należy do najpoważniejszych problemów zdrowotnych w Polsce – rocznie diagnozuje się około 22 tysiące nowych przypadków, a liczba zgonów pozostaje na wysokim poziomie. Choroba długo rozwija się bez widocznych symptomów, co utrudnia szybkie podjęcie leczenia. Ministerstwo Zdrowia stawia sobie za cel zmianę tej sytuacji, poszerzając dostęp do nowoczesnych badań diagnostycznych, które pozwolą wykryć raka we wczesnej fazie z największymi szansami na skuteczną terapię.
Świadczenie kończy okres pilotażu i stanie się stałą usługą medyczną
Od końca 2019 roku niskodawkowa tomografia komputerowa płuc funkcjonowała w Polsce jako element pilotażowego programu wczesnego wykrywania raka płuca. Ten test miał sprawdzić, jak takie badania przesiewowe wpływają na szybsze diagnozowanie nowotworu. Do tej pory dostęp do tego badania był ograniczony przez liczbę placówek biorących udział w pilotażu, co sprawiało, że diagnoza zależała od lokalizacji pacjenta. Obecnie Ministerstwo Zdrowia przygotowało projekt rozporządzenia, który włącza tomografię niskodawkową do katalogu świadczeń gwarantowanych. Oznacza to, że badanie przestanie być czasową inicjatywą, a stanie się standardową, finansowaną przez NFZ procedurą.
Nowe regulacje ułatwią rozwój programu w całym kraju
Wdrożenie nowych przepisów ma wpływ nie tylko na pacjentów, ale również na organizację systemu opieki zdrowotnej. Aktualne regulacje uniemożliwiały uzyskanie pełnej realizacji programu badań przesiewowych na zasadach obowiązujących inne świadczenia profilaktyczne. Po wejściu rozporządzenia w życie, NFZ będzie miał możliwość zawierania kontraktów z placówkami z całej Polski, które spełnią wymogi sprzętowe i kadrowe. Powstaną jednolite kryteria oceny jakości, co zapewni porównywalną diagnostykę niezależnie od miejsca badania. Program zostanie skierowany do osób z grupy podwyższonego ryzyka, ocenianych na podstawie wieku i innych czynników zwiększających szanse zachorowania.
Skala wyzwania i rosnące zagrożenie wśród kobiet
Dane Ministerstwa Zdrowia potwierdzają, że rak płuca jest jednym z najczęściej diagnozowanych nowotworów w Polsce, z około 22 tysiącami nowych przypadków rocznie. W ciągu ostatnich 20 lat odnotowywano średnio 22 tysiące zgonów na ten nowotwór rocznie, co świadczy o ogromnym wyzwaniu dla systemu opieki zdrowotnej. Warto zwrócić uwagę na rosnącą zachorowalność wśród kobiet, co daje powód do zwiększonej czujności i profilaktyki. Nowotwór przez długi czas może nie dawać jednoznacznych objawów, co skutkuje często późną diagnozą i ograniczonymi możliwościami leczenia. Rezygnacja z badań profilaktycznych pomimo obecności czynników ryzyka to istotny błąd, który może mieć poważne konsekwencje.
Niskodawkowa tomografia komputerowa – klucz do wcześniejszego rozpoznania
Badanie niskodawkowej tomografii komputerowej klatki piersiowej umożliwia ocenę stanu płuc bez konieczności stosowania środka kontrastowego, a przy tym wykorzystuje znacznie mniejszą dawkę promieniowania niż tradycyjna tomografia. Jego największą zaletą jest zdolność wykrywania nawet niewielkich guzków i zmian, które mogą pozostać niewidoczne na klasycznym zdjęciu rentgenowskim. Możliwość wcześniejszej diagnozy jest niezwykle ważna, ponieważ szybkie rozpoznanie choroby znacząco zwiększa szanse na efektywne leczenie. Według planów Ministerstwa Zdrowia, nowe przepisy zaczną obowiązywać od 1 lipca 2026 roku, a uprawnione osoby będą mogły poddać się badaniu całkowicie bezpłatnie.
