Ponad połowa Polaków w wieku 25-34 lat nadal mieszka razem z rodziną, co stawia nas na czołowej, choć niezbyt chlubnej, pozycji wśród krajów Unii Europejskiej. Eksperci nie przewidują szybkiej zmiany tego trendu, bo trudności z mieszkaniami kumulowały się przez wiele lat.
– Choć Polska nie jest najzamożniejszym krajem w UE, to jednak dynamicznie zmniejsza dystans do najbogatszych państw. To usprawiedliwia oczekiwania wobec lepszego dostępu młodych do mieszkań, tymczasem dla znaczącej części z nich zakup domu lub nawet wynajem mieszkania to nadal perspektywa nieosiągalna finansowo – tłumaczy Marek Wielgo, analityk portalu GetHome.pl.
Aktualne dane Eurostatu wskazują, że w 2025 roku aż 51% młodych dorosłych w Polsce (25-34 lata), którzy już pracują i mają wykształcenie, mieszka nadal z rodzicami. To poziom znacznie wyższy niż średnia unijna, która oscyluje wokół 30%.
Wyższe wskaźniki dotyczą tylko kilku państw – Chorwacja (62%), Grecja (56%) i Słowacja (54%). Zupełnie inaczej jest w krajach skandynawskich: w Danii i Finlandii gniazdowników jest zaledwie około 4%, a w Szwecji mniej niż 8%.
– W krajach południa i północy Europy to tradycja kulturowa wpływa silnie na poziom mieszkania z rodzicami, podczas gdy w Polsce to przede wszystkim aspekty ekonomiczne decydują o takiej sytuacji – zauważa Marek Wielgo.
Europa Środkowo-Wschodnia od nas odjeżdża
Największą przeszkodą dla młodych w Polsce pozostają rosnące koszty zakupu i wynajmu mieszkań, które przewyższają ich realne możliwości finansowe. Do tego dochodzą zaostrzone wymogi kredytowe oraz fakt, że wielu z nich późno osiąga stabilizację zatrudnienia i dochody.
– Sam wzrost gospodarczy nie rozwiąże problemu, jeżeli ceny mieszkań i czynszów będą rosły szybciej niż zarobki – dodaje ekspert.
Porównując sytuację w regionie, w Czechach i na Litwie przez ostatnie pięć lat zauważono wyraźną poprawę – tam odsetek młodych mieszkających z rodzicami spadł, odpowiednio, z 28,2% do 22,3% i z 27,8% do 16,2%. Tymczasem w Polsce tendencja się odwróciła – wskaźnik wzrósł z 47,5% do 51%. Warto podkreślić, że podobne wyzwania mają także bogatsze kraje Europy Zachodniej, takie jak Irlandia, Cypr, Belgia, a również Niemcy i Holandia.
Światełko nadziei na horyzoncie
Za pozytywny sygnał można uznać ostatnie dane z 2025 roku, które pokazują pewną poprawę. W porównaniu do roku 2024 odsetek młodych Polaków mieszkających z rodzicami spadł z około 54% do 51%. Jednocześnie siła kredytowa singli zwiększyła się o około 18%, a wzrost płac w największych miastach przewyższył tempo wzrostu cen mieszkań.
– Nie sposób liczyć na natychmiastową poprawę, ponieważ problem gniazdownictwa narastał latami. Jednak obecne trendy sugerują, że lepszy dostęp do kredytów i stabilizacja cen mogą stopniowo ułatwiać młodym samodzielne życie. Kluczowe będzie utrzymanie tej tendencji w kolejnych latach. Bez trwałej poprawy relacji cen mieszkań do dochodów i stałych warunków kredytowych wskaźnik pozostanie jednym z najwyższych w UE – podsumowuje Marek Wielgo.
