Choć do rozpoczęcia roku szkolnego jeszcze trochę pozostało, jednym z głównych wyzwań dla dyrektorów jest zapełnienie licznych wolnych stanowisk. Niestety, zamiast maleć, liczba wakatów stale rośnie. Co z tym zamierza zrobić ministerstwo edukacji? Wydaje się, że resort nie dostrzega jeszcze poważnych zagrożeń – minister Barbara Nowacka podchodzi do sytuacji ze spokojem, uznając ją za typowy letni ruch kadrowy, który powinien ustabilizować się wraz z nadejściem września.
Przełom lipca i sierpnia to szczególnie stresujący okres dla wielu dyrektorów szkół, którzy walczą o skompletowanie odpowiedniej kadry przed pierwszym dzwonkiem. Według danych udostępnionych przez facebookowy profil „Dealerzy Wiedzy”, na 26 czerwca 2026 roku było aż 17 319 aktywnych ofert pracy dla nauczycieli i innych pracowników pedagogicznych. Jak wskazuje raport, sytuacja nie ulega poprawie względem zeszłego roku, co budzi niepokój wśród ekspertów i dyrektorów placówek.
Co na to ministerstwo? MEN wciąż zachowuje ostrożny optymizm i nie widzi powodów do niepokoju. Minister Barbara Nowacka mówi o obecnej sytuacji jako o przejściowej i twierdzi, że najważniejsze będzie omówienie realnych braków dopiero po rozpoczęciu roku szkolnego.
Deficyt nauczycieli na terenie całego kraju: „Problem jest realny”
Braki kadrowe to nie tylko brak nauczycieli – brakuje również pedagogów i psychologów szkolnych. Szczególnie odczuwalne są wakaty na stanowiskach nauczycieli przedmiotów, co zagraża sprawnemu startowi nowego roku szkolnego. Według „Dealerów Wiedzy”, którzy śledzą oferty pracy w oświacie, sytuacja stale się pogarsza. Dane na 1 lipca pokazują 10 226 ofert, ale każdego kolejnego dnia liczba nowych ogłoszeń rośnie – 747, 822, 905, a nawet ponad 1100 w dniu 7 lipca. W efekcie, do połowy lipca aktywnych ogłoszeń było już ponad 20 tysięcy.
Trzeba jednak podkreślić, że ta liczba nie odpowiada liczbie wakatów na pełny etat – pojedyncze oferty mogą dotyczyć kilku godzin pracy, a nauczyciele często pracują w kilku szkołach jednocześnie. Dlatego statystyki raczej obrazują skalę problemu niż precyzyjnie pokazują liczbę brakujących osób.
Mimo to, problem jest poważny – jak wynika z analiz, około połowa ogłoszeń dotyczy etatu od 18 godzin wzwyż, co odpowiada pełnemu pensum. Z kolei ogłoszenia na kilka godzin pracy stanowią około 8,5% wszystkich ofert.
Co jeszcze zwraca uwagę? Godziny publikowania ogłoszeń. Robert Górniak, twórca profilu „Dealerzy Wiedzy”, zauważa, że pierwsze oferty pojawiają się już o 6 rano, a ostatnie nawet około 22 wieczorem. To sprawia wrażenie, jakby dyrektorzy nie spali nocami, szukając pracowników.
„Jeszcze kilka lat temu wybieraliśmy spośród kandydatów, teraz zastanawiamy się nie kogo zatrudnić, ale czy w ogóle będzie ktoś do zatrudnienia”
– podkreśla Roksana Szczygieł, dyrektorka Szkoły Podstawowej w Siedlcu Dużym i autorka profilu „Dyrektor Na Topie”. W jej placówce w tym roku wpłynęły jedynie dwa CV – to najmniej od początku jej kadencji na tym stanowisku.
Ministerstwo Edukacji uspokaja: to tylko chwilowy etap
Według najnowszych danych publikowanych przez „Dealerów Wiedzy”, mimo że liczba ofert jest nieco mniejsza niż rok wcześniej, to problem pozostaje znaczący. Jak zauważa ekspert Robert Górniak, minister Kiepura może przedstawić statystyki w taki sposób, by wykazać, że braki są minimalne – na przykład pomijając oferty ze szkół niepublicznych. Jednak rzeczywistość jest inna i problem nadal istnieje.
Minister Barbara Nowacka w wywiadach podkreśla, że obecne wakaty to efekt tzw. „okienka transferowego”, które skończy się dopiero na początku roku szkolnego. Wtedy będzie można dokładniej ocenić rzeczywisty stan zatrudnienia nauczycieli.
Warto pamiętać, że część ofert pracy może szybko wygasać bez zatrudnienia, ponieważ mają one określony czas trwania niezależny od znalezienia kandydata. Najgorszy scenariusz zakłada, że rok szkolny rozpocznie się z tymczasowymi zastępstwami i nietypowymi rozwiązaniami, jak na przykład uczenie matematyki przez nauczyciela wychowania fizycznego czy chemii przez nauczyciela języka rosyjskiego.
Masz własną historię do podzielenia się? Napisz do nas na podany adres.
