Nowe regulacje dotyczące instalacji wind w budynkach wielorodzinnych wywołały spore poruszenie. Warto jednak podkreślić, że nie wszystkie bloki będą musiały być wyposażone w dźwig, ponieważ przepisy przewidują istotne wyjątki.
Celem zmian jest zwiększenie dostępności budynków dla osób starszych oraz niepełnosprawnych. Z kolei deweloperzy i zarządcy nieruchomości zwracają uwagę na znaczne koszty takich inwestycji. Projekt rozporządzenia przewiduje jednak możliwość odstąpienia od tych wymagań w określonych okolicznościach.
Winda w każdym bloku? Nowe przepisy obejmą wybrane budynki
Zgodnie z propozycją Ministerstwa Rozwoju i Technologii, od 20 września 2026 roku nowe wielorodzinne budynki mieszkalne, które mają co najmniej trzy kondygnacje, będą musiały posiadać windę. Podobny obowiązek ma objąć też niektóre budynki użyteczności publicznej i zbiorowego zamieszkania o minimum dwóch kondygnacjach. Co ważne, te regulacje nie dotkną automatycznie starszych bloków.
Obowiązek wyposażenia w windę pojawi się głównie przy inwestycjach takich jak rozbudowa, nadbudowa, przebudowa albo zmiana sposobu użytkowania, jeśli konieczne jest spełnienie nowych warunków technicznych. Oznacza to, że mieszkańcy starszych budynków bez planów modernizacji nie muszą się obawiać obowiązkowego montażu windy wyłącznie z powodu wprowadzenia nowych przepisów.
Wyjątki od wymogu montażu windy – kto może się ich spodziewać?
Ministerstwo potwierdziło, że inwestorzy będą mogli ubiegać się o odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. Możliwość ta dotyczy sytuacji, gdy montaż windy jest niemożliwy technicznie lub mógłby spowodować poważne komplikacje, np. w budynkach o statusie zabytkowym. Każdy taki przypadek będzie rozpatrywany indywidualnie przez odpowiednie organy. Jednocześnie resort zwraca uwagę, że choć nie zamierza całkowicie zwalniać zabytków z analiz dostępności, to dopuszcza możliwość zgody na odstępstwo, jeśli wymaga tego specyfika konstrukcji lub warunki techniczne.
Głównym argumentem przeciwników przepisów są wysokie koszty budowy szybu windowego i instalacji windy w istniejących nieruchomościach. Według analiz przygotowanych na zlecenie ministerstwa, taka inwestycja może wynieść od około 470 tysięcy do ponad 1,2 miliona złotych brutto. Krajowa Izba Architektów RP podkreśla, że przepisy powinny uwzględniać techniczne możliwości starszych budynków oraz sytuację finansową właścicieli. Ich zdaniem odpowiednie rozwiązania przejściowe zapobiegną nagłemu wzrostowi kosztów modernizacji wielu nieruchomości.
Obowiązek windy w bloku – kiedy obowiązuje dzisiaj?
Projekt nowych przepisów ma wejść w życie 20 września 2026 roku, jednak wciąż jest na etapie konsultacji i może zostać zmieniony. Na ten moment obowiązek instalacji windy w budynkach istnieje, jeśli odległość między pierwszą a najwyższą nadziemną kondygnacją przekracza 9,5 metra.
W praktyce oznacza to, że windy muszą mieć budynki liczące zazwyczaj około cztery piętra i więcej, choć decydują zawsze konkretne cechy konstrukcyjne. Projekt przepisów nadal się zmienia, dlatego szczegóły mogą ulec korektom.
