W całym kraju uczniowie odebrali w piątek swoje świadectwa, rozpoczynając tym samym zasłużone wakacje. W symboliczny sposób oceniono także panią minister edukacji, Barbarę Nowacką. To właśnie członkowie Akcji Uczniowskiej wystawili jej „Raport Edukacyjny 2025/2026”, gdzie podsumowali miniony rok szkolny oraz stan polskiej oświaty.
Jak zapewniają autorzy raportu, ich ocena nie jest motywowana polityką, a bazuje na wielu rozmowach i opiniach uczniów oraz nauczycieli. Ich zdaniem, sytuacja jest powodem do głębokiego, wręcz miażdżącego zawodu.
Barbara Nowacka nie dostaje promocji do kolejnej klasy
Akcja Uczniowska przygotowała dla minister edukacji wyjątkowe świadectwo, gdzie skrytykowano nie tylko ją, ale i cały resort oraz scenę polityczną odpowiedzialną za szkolnictwo, porównując ją do budowniczych Titanica, ignorujących nadchodzące problemy przez całe dekady.
Barbara Nowacka została oceniona na „niedostateczną” w takich kategoriach jak dotrzymywanie obietnic, szacunek wobec uczniów i nauczycieli, plany na przyszłość, a także odwaga i moralny kręgosłup. Z drugiej strony zdobyła ocenę celującą za umiejętność słuchania swoich zwolenników oraz „umiejętne opuszczenie tonącego statku”. Za działania populistyczne otrzymała notę bardzo dobrą, a oceny dostateczne przyznała jej za kwestie związane z edukacją zdrowotną i prawami uczniów.
Ostateczna konkluzja raportu jest zdecydowana: minister nie zasłużyła na promocję do następnej klasy.
Blisko 60 ważnych postulatów zmian w edukacji
Twórcy raportu nie poprzestali na krytyce. Przedstawili szeroki katalog aż ponad 50 propozycji naprawczych dotyczących szkolnictwa w Polsce.
Wśród najważniejszych pomysłów znajdują się postulaty o darmowej komunikacji miejskiej dla wszystkich uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych, bezpłatne podręczniki dla licealistów, zapewnienie każdemu dziecku gorącego posiłku oraz obecność psychologa szkolnego.
Raport podkreśla także potrzebę odciążenia podstawy programowej, większego nacisku na edukację zdrowotną i seksualną, łatwiejszy dostęp do pomocy psychiatrycznej i terapeutycznej, a także propozycję, aby lekcje rozpoczynały się nie wcześniej niż o 8:30 i kończyły najpóźniej o 16:00.
W dokumencie pojawia się także apel o zmniejszenie liczebności klas do 20 uczniów, wyeliminowanie tradycyjnych klasówek w zamian za nowoczesne formy oceniania, redukcję pracy domowej na weekendy i święta oraz większe stosowanie aktywizujących metod nauki.
Zmiany w ocenianiu i świadectwach – koniec z paskami
Jedną z bardziej kontrowersyjnych propozycji jest likwidacja charakterystycznych białych i czerwonych pasków na świadectwach, które według autorów wywołują niepotrzebną rywalizację i podziały społeczne.
„Koniec z wyścigiem szczurów i segregacją ekonomiczną”
W zamian proponują wprowadzenie dokumentu opisującego indywidualny rozwój ucznia, jego pasje oraz działalność społeczną, zastępującego klasyczne oceny opiniami opisowymi.
Raport podnosi również kwestię zwiększenia uprawnień samorządów uczniowskich, które miałyby dysponować częścią budżetu szkoły na własne inicjatywy. Postuluje też reformę nauczania języków obcych, wzmocnienie edukacji obywatelskiej oraz wycofanie nauki religii z listy obowiązkowych zajęć.
Co istotne, autorzy raportu sprzeciwiają się całkowitemu zakazowi korzystania z telefonów przez uczniów, uważając, że szkoła powinna uczyć odpowiedzialnego korzystania z nowych technologii, choć popierają zakaz mediów społecznościowych dla młodszych niż 15 lat.
Apel o dymisję minister edukacji
Na koniec raportu pada bezkompromisowy postulat skierowany do kierownictwa MEN. „Mówimy wprost i odpowiedzialnie: żądamy dymisji Barbary Nowackiej” – oświadczył Paweł Mrozek, lider Akcji Uczniowskiej.
Podkreślił także, że ubiegłoroczna, krytyczna ocena minister nie wywołała zamierzonych efektów. „Wciąż mieliśmy nadzieję, że minister podejdzie z pokorą, poprawi swoje błędy i nadrobi szkolne zaległości, ale ta poprawka została oblewana z hukiem” – podsumował.
