W polskim rynku taksówek pojawiły się poważne luki, które wpływają na komfort i bezpieczeństwo podróżujących. Ministerstwo Infrastruktury przygotowuje nowe regulacje mające na celu zamknięcie dwóch istotnych dziur – dotyczących zaświadczeń o niekaralności oraz ograniczenia nadmiernej liczby wypisów z licencji.
Kierowcy spoza Unii Europejskiej i Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu będą musieli dostarczyć nie tylko polskie zaświadczenie o niekaralności, ale również dokument z kraju swojego pochodzenia. Co więcej, zaświadczenie to musi być przetłumaczone przez tłumacza przysięgłego lub konsula – to nowy wymóg przy zdobywaniu licencji na przewóz osób.
Jak pokazują dane Polskiego Związku Partnerów Aplikacyjnych, niemal połowa taksówkarzy w Polsce to obcokrajowcy, co podnosi kwestię bezpieczeństwa. Od dawna środowisko zawodowe domaga się zaostrzenia przepisów, ponieważ obecne regulacje nie uwzględniają wyroków wydanych poza Unią Europejską i EFTA, co pozwala na pracę osobom z przestępczą przeszłością.
Ograniczenie nadmiarowych wypisów z licencji – szansa na porządek
Ministerstwo Infrastruktury pracuje również nad zmianą zasad dotyczących liczby wypisów licencji wystawianych na pojazdy. Obecnie firmy mogą mieć więcej kopii licencji niż faktyczna liczba samochodów w ich flocie. W praktyce oznacza to, że jeden samochód może być przypisany do kilku licencji, co daje możliwość uniknięcia skutków unieważnienia licencji przez przeniesienie jej na inny podmiot.
Ta praktyka prowadzi do zamieszania i utrudnia skuteczne egzekwowanie prawa. Projekt zakłada, że na jedno auto będzie można przypisać tylko jeden wypis z licencji, co powinno ułatwić kontrolę i zwiększyć przejrzystość rynku.
Związkowcy domagają się jeszcze bardziej rygorystycznych przepisów
Mimo planowanych zmian, organizacje taksówkarskie nie kryją rozczarowania. Według nich, propozycje Ministerstwa nie zlikwidują istniejących mechanizmów pozwalających na omijanie przepisów. Paweł Saturski, przewodniczący NSZZ Solidarność Taksówkarzy Zawodowych, podkreśla, że prawdziwą poprawę przyniesie wyłącznie zasada „jeden samochód – jedna licencja”, wraz z tym, że nowy wypis automatycznie unieważnia poprzedni.
Po tragicznym wypadku w Ząbkach niedaleko Warszawy, który wstrząsnął opinią publiczną, NSZZ Solidarność Region Mazowsze Taksówkarzy Zawodowych wypracował zestaw postulowanych zmian, które mają znacząco poprawić bezpieczeństwo na drodze. Wśród nich znalazły się:
- Obowiązkowy krajowy identyfikator kierowcy TAXI, wydawany po dokładnej weryfikacji kwalifikacji przez lokalne urzędy.
- Stałe przedstawianie zaświadczeń o niekaralności z kraju pochodzenia dla wszystkich kierowców spoza UE, wraz z regularną weryfikacją tych dokumentów.
- Konsekwentne wymaganie znajomości języka polskiego na poziomie co najmniej A2-B1, potwierdzone egzaminem lub certyfikatem.
- Przywrócenie obowiązku zdania egzaminu z topografii obszaru, na którym kierowca wykonuje przewóz, potwierdzonego oficjalnym testem.
- Wprowadzenie egzaminów teoretycznych i praktycznych dla osób wymieniających zagraniczne prawo jazdy na polskie, aby móc przewozić osoby zarobkowo.
- Wymóg posiadania polskiego prawa jazdy przez co najmniej trzy lata z rzędu przed uzyskaniem uprawnień do przewozu osób.
- Stworzenie centralnej bazy danych kierowców taksówek dostępnej dla organów kontrolnych i służb państwowych.
- Uregulowanie roli partnerów flotowych i zwalczanie praktyk obchodzenia przepisów prawa pracy, podatkowego i transportowego.
- Utworzenie stałych komisji kontrolnych z udziałem Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Krajowej Administracji Skarbowej oraz Państwowej Inspekcji Pracy.
- Przeprowadzenie szczegółowego audytu rynku przewozów realizowanych za pośrednictwem aplikacji.
- Powołanie sejmowej komisji śledczej do zbadania przyczyn długotrwałej nieskuteczności państwa w walce z narastającymi nieprawidłowościami w branży taksówkarskiej.
Te wszystkie inicjatywy mają przyczynić się do podniesienia poziomu bezpieczeństwa pasażerów, co jest bardzo ważne w kontekście serii przestępstw zgłaszanych w latach 2022-2023 w taksówkach zamawianych przez aplikacje takie jak Bolt czy Uber. Wprowadzenie bardziej restrykcyjnych procedur weryfikacyjnych już zaczęło przynosić efekty w postaci spadku liczby takich zdarzeń.
