Znana scenarzystka Ilona Łepkowska ostro skrytykowała najnowszy serial TVP, który od początku budził spore emocje. W tle pojawił się też poważny pozew sądowy.
Serial „Wojna zastępcza”, emitowany na antenie TVP1 w niedziele wieczorem od 8 marca do 24 maja, od początku wzbudzał kontrowersje. Eksperci zwracali uwagę na jego prorosyjski wydźwięk. W kwietniu, w mediach, płk Marcin Faliński, były oficer Agencji Wywiadu, skrytykował produkcję za liczne błędy merytoryczne i nieścisłości, które według niego zacierają granicę między fikcją a rzeczywistością, co może wprowadzać widzów w błąd. Podkreślił również, że serial zagraża bezpieczeństwu państwa i powinien zostać usunięty z anteny.
TVP stanowczo odpiera te zarzuty, wskazując, że serial jest dramatem, w którym elementy fikcyjne i artystyczne służą budowaniu napięcia, a nie wiernemu oddaniu prawdziwych działań operacyjnych. Ponadto, produkcja nie ma na celu edukacji ani pełnego odwzorowania rzeczywistych procedur państwowych.
Rada Programowa podejmuje działania. Pozew na 3 mln zł w tle
W środę temat serialu pojawił się na posiedzeniu Rady Programowej TVP. Jak poinformowała przewodnicząca Barbara Bilińska, ppłk Marcin Faliński zgłosił swoje wątpliwości nie tylko do mediów, lecz także do ABW, CBA oraz najwyższych urzędników państwowych.
Rada chce teraz dokładnie zbadać, czy serial został faktycznie zamówiony przez TVP oraz poznać koszty produkcji, które – jak mówi się nieoficjalnie – mogły być bardzo wysokie. Członkowie planują wystąpić do zarządu telewizji z wnioskiem o przeprowadzenie audytu.
Bilińska ujawniła także, że do TVP wpłynął pozew autorstwa Marcina Furmanka, który zarzuca, że „Wojna zastępcza” to plagiat jego „Operacji Bosfor” i domaga się należności w wysokości 3 milionów złotych. Telewizja Polska jednak zaprzecza, jakoby otrzymała taki dokument i nie komentuje sprawy na ten moment.
Ilona Łepkowska kontra kolejny sezon serialu
Rada Programowa zasięgnęła także opinii Ilony Łepkowskiej, znanej polskiej scenarzystki, która nie szczędziła ostrych słów pod adresem produkcji.
„Temat został doszczętnie zmarnowany. Serial jest pełen poważnych błędów merytorycznych, dramaturgicznych, scenariuszowych, obsadowych i realizacyjnych. Końcowa część sugeruje, że powstanie drugi sezon, ale bardzo bym tego nie chciała” – oceniła Łepkowska.
Dodała, że produkcja balansuje na granicy między całkowitą fikcją a prawdziwymi faktami i postaciami, co może wprowadzać widza w błąd. Zwróciła również uwagę na niedoświadczenie twórców powierzonego dużemu projektowi transmitowanemu w jednym z najważniejszych pasm TV.
„Scenariusz ma widoczny wydźwięk polityczny. Młodym, ideowym agentom UOP, prowadzonym przez weterana podziemia Sadowskiego, przeciwstawiono twardych KGB-owców oraz wewnętrzne intrygi takich postaci jak Antoni czy Czarna. Ciekawie przedstawieni są też przefarbowani komuniści, którzy rzekomo zyskali nowe demokratyczne oblicze, jak Prezydent, czyli w domyśle Aleksander Kwaśniewski, czy nawet niesłusznie odsunięty premier Józef Oleksy” – podkreśla Łepkowska. Według niej, Rosjanie wyszli w serialu bardziej charakterni i wyraziści, podczas gdy Polacy pokazani zostali jako mniej bystrzy.”
Odpowiedź TVP: serial jednoznacznie antyrosyjski
Telewizja Polska stanowczo odniosła się do zarzutów kierowanych wobec serialu.
„Produkcja zdecydowanie przedstawia Rosję jako wroga Polski. Rosyjscy agenci są antagonistami, których plany zostają udaremnione, a ostateczne zwycięstwo przypada polskim bohaterom. Trudno więc mówić o prorosyjskim przekazie, gdy polskie służby przejmują inicjatywę, demaskują operacje, a rosyjscy generałowie ponoszą porażki. Ponadto Polska wzmacnia swoje więzi z Zachodem i NATO” – tłumaczy TVP.
Telewizja podkreśla szacunek do każdej opinii, jednak apeluje, by oceny opierały się na rzetelnej analizie i faktach. Ich zdaniem nie ma podstaw, by uważać serial za dezinformujący czy prorosyjski. „Produkcja prezentuje zwycięstwo polskich bohaterów i ma jednoznacznie patriotyczny charakter”, podsumowano.
O czym opowiada „Wojna zastępcza”?
Akcja serialu skupia się na grupie młodych agentów rozpoczynających szkolenie w elitarnym ośrodku wywiadowczym. Bohaterami są m.in. Artur, Zuza, Budyń i Gutek. Wydarzenia toczą się od 1991 roku, w czasie przemian po upadku komunizmu. Pierwsze zadania szybko weryfikują ich umiejętności, pokazując, że praca w służbach wymaga zarówno fachowej wiedzy, jak i odwagi oraz lojalności. Na tle rozpadającego się ZSRR młodzi agenci trafiają na niezwykle ważną sprawę.
W obsadzie znaleźli się m.in. Mateusz Więcławek, Waleria Gorobets, Piotr Witkowski, Karol Bernacki, a także Paulina Gałązka, Mariusz Bonaszewski, Mirosław Haniszewski, Adam Wietrzyński i Cezary Żak.
