Belgijski sąd wydał zaskakujący werdykt w sporze między Pfizerem a polskim rządem, który negatywnie odbił się na finansach Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej (PAŻP). Mimo że agencja nie ma bezpośredniego związku z tą sprawą, to została dotknięta skutkami orzeczenia.
1 kwietnia Polska przegrała w sądzie z koncernem Pfizer, który domagał się zapłaty za nieodebrane szczepionki przeciw Covid-19 na sumę aż 5,6 miliarda złotych. W trakcie przygotowań do apelacji Pfizer zajął konto PAŻP, zabezpieczając w ten sposób wierzytelności należne od państwa.
Finansowy cios dla PAŻP
Informację o zajęciu środków PAŻP przekazała 1 lipca Europejska Organizacja ds. Bezpieczeństwa Żeglugi Powietrznej (Eurocontrol), która zarządza opłatami za korzystanie z przestrzeni powietrznej nad Europą w imieniu PAŻP. To oznacza, że pieniądze, które są podstawowym źródłem finansowania agencji, nie trafią na jej konto. Opłaty z tytułu korzystania z tras powietrznych stanowią około 80% przychodów PAŻP.
Zgodnie z uzyskanymi informacjami, Eurocontrol ma obowiązek wstrzymać przekazywanie tych należności, dopóki roszczenia Pfizera nie zostaną uregulowane lub spór nie zostanie rozstrzygnięty w inny sposób. PAŻP podkreśla, że nie jest stroną tego postępowania i planuje złożyć oficjalny sprzeciw. Współpracuje przy tym z Prokuratorią Generalną oraz odpowiednimi instytucjami krajowymi.
Podobne problemy w Rumunii i nie tylko
Przypomnijmy, że w 2022 roku Polska wstrzymała dalsze odbiory szczepionek, wskazując na zmianę sytuacji epidemiologicznej oraz konflikty wokół wojny na Ukrainie. To wywołało procesy sądowe ze strony Pfizera i BioNTech, które domagały się realizacji umowy na około 64 miliony dawek.
Sąd w Brukseli nie przychylił się do argumentów Polski, nakazując zapłatę. Co ciekawe, Pfizer zastosował podobną taktykę wobec rumuńskiego odpowiednika PAŻP. Oba przypadki dotyczą sięgnięcia po środki publiczne, które formalnie należą do określonych podmiotów. Mimo prób zmiany tej praktyki przez belgijskie sądy, dotychczasowe działania tej natury były również znane z innych państw, m.in. Albanii i Serbii.
Warto zauważyć, że ta sytuacja stawia przed Polską nowe wyzwania finansowe i prawne, które będą wymagały dalszej uwagi i koordynacji.
