Kiedyś niezwykle dużą wagę przywiązywano do utrzymania „czystości krwi” w rodzinach królewskich. Szczególnie istotne było, by nie zanieczyszczać arystokratycznego pochodzenia, co skutkowało restrykcyjnymi zasadami doboru partnerów. Zasada ta była szczególnie widoczna w dynastii Habsburgów.
Przez wieki Habsburgowie trzymali się zasady, że do rodu nie mogą wstępować osoby spoza rodziny. Kazirodcze małżeństwa były u nich codziennością, co skutkowało licznymi problemami zdrowotnymi potomków. Wiele dzieci kończyło życie bardzo wcześnie, a te, które przeżyły, często zmagały się z poważnymi defektami.
Popularność małżeństw między kuzynami w dynastii Habsburgów
Dynastia ta słynęła nie tylko ze swojej władzy, ale również z wyjątkowej niechęci do dzielenia się nią z innymi. Długowieczność ich panowania była możliwa dzięki zawieraniu bliskich, kazirodczych związków, choć kosztowało to zdrowie potomków.
Ta obsesja na punkcie „czystości krwi” okazała się jednak kluczowym czynnikiem przyczyniającym się do upadku rodu. Jako przykład można podać Karola II, ostatniego Habsburga na tronie Hiszpanii, który cierpiał na poważne ułomności fizyczne i intelektualne. Mimo swojego władztwa, nie był zdolny do podstawowych czynności, nie potrafił sam jeść ani mówić wyraźnie. Zmarł w wieku zaledwie 39 lat, pozostawiając po sobie brak męskiego potomka z powodu swojej niezdolności do spłodzenia dziecka. Charakterystyczne cechy wyglądu – długie nosy, charakterystyczna dolna warga i wysunięta żuchwa – są pozostałością po wielopokoleniowych podobnych związkach.
Współcześni badacze twierdzą, że to właśnie zachowanie „czystości krwi” prowadziło do utrwalenia się w rodzinie czterech wyraźnych rysów twarzy rozpoznawalnych na portretach Habsburgów: wysuniętej żuchwy, cofniętej szczęki, długiego nosa z opadającym czubkiem oraz przerostu dolnej wargi.
Hiszpańscy genetycy i chirurdzy pokazali, że defekty twarzy u członków tej rodziny wynikają z genetycznych powiązań, potwierdzonych historią i portretami władców.
Psychiczne choroby i ich wpływ na dynastię
Przykłady psychicznych zaburzeń w rodzinie Habsburgów są liczne. Znana cesarzowa Elżbieta Bawarska – zwana Sisi – miała obsesję na punkcie swojego wyglądu, która zepchnęła na dalszy plan nawet rodzinę i pałacowe obowiązki. Historycy wskazują, że mogła cierpieć na anoreksję lub depresję.
Z kolei Joanna, żona Filipa I Pięknego i znana jako Joanna Szalona, była tak oddana mężowi, że po jego śmierci nie zgodziła się na pogrzeb. Kazała służącym stale zajmować się jego ciałem, które mimo rozkładu miało być traktowane jak żywe – spała nawet z nim w jednym łóżku. Dopiero przekonanie, że pochowanie może przyspieszyć zmartwychwstanie Filipa, ją uspokoiło.
Przykłady te pokazują, jak wielkie obciążenia zdrowotne, zarówno fizyczne, jak i psychiczne, wynikały z trwających pokolenia praktyk rodzinnych Habsburgów, które nie tylko utrzymywały władzę, ale też miały dramatyczny wpływ na ich potomków.
