W mediach pojawiły się doniesienia, że osoby po 65. roku życia będą automatycznie pozbawiane prawa jazdy. Tymczasem nowe regulacje wcale nie przewidują takiego automatycznego rozwiązania.
Ustalona nowa granica wieku kierowców
Zaproponowane zmiany wpisują się w strategię „Wizja Zero”, której nadrzędnym celem jest drastyczne ograniczenie liczby śmiertelnych wypadków drogowych do roku 2050. Początkowo Komisja Europejska rozważała obowiązkowe badania lekarskie co pięć lat dla kierowców po 70. roku życia, jednak ten pomysł nie spotkał się z aprobatą Parlamentu Europejskiego.
W efekcie wypracowano kompromis – państwa członkowskie będą mogły zaostrzyć zasady dotyczące kierowców od 65. roku życia.
Zgodnie z nowymi przepisami standardowy okres ważności prawa jazdy kategorii B to 15 lat, a jeśli dokument pełni również funkcję dowodu tożsamości, termin ten skraca się do 10 lat. Rządy krajów będą miały możliwość skrócenia ważności tego dokumentu osobom starszym nawet do pięciu lat, co będzie wiązało się z częstszą koniecznością jego odnawiania oraz bardziej regularną oceną stanu zdrowia kierowców. Nie będzie jednak obowiązku, by każdy kraj wprowadzał te ograniczenia.
Jakie badania mogą czekać starszych kierowców?
Nowa dyrektywa otwiera drzwi dla różnych form kontroli – nie tylko klasycznych badań lekarskich. Seniorzy mogą także zostać poproszeni o wypełnienie formularzy samooceny stanu zdrowia, udział w kursach przypominających zasady ruchu drogowego lub skorzystanie z krajowych programów oceny sprawności za kierownicą. Szczególną uwagę lekarze mają poświęcać badaniu wzroku oraz chorobom układu krążenia.
Specjaliści podkreślają, że wiek nie powinien być jedynym wyznacznikiem zdolności do prowadzenia auta, choć naturalne pogorszenie sprawności psychofizycznej z wiekiem jest nieuniknione. – Nie istnieje konkretny wiek, po którym trzeba zrezygnować z jazdy, ale wraz z upływem lat u większości osób obserwujemy obniżenie funkcji psychofizycznych – tłumaczy dr Ewa Odachowska-Rogalska z Instytutu Transportu Samochodowego.
Ekspertka zwraca uwagę, że największe spowolnienie reakcji pojawia się po pięćdziesiątce i po 65. roku życia. – Kierowcy po 75. roku życia mają nawet dwukrotnie dłuższy czas reakcji w porównaniu z młodszymi – podkreśla. Najwięcej problemów pojawia się na skrzyżowaniach, gdzie potrzebna jest szybka ocena sytuacji i ustalenie pierwszeństwa przejazdu.
Statystyki policyjne nie pozostawiają złudzeń
Według danych Komendy Głównej Policji, w 2025 roku kierowcy po 60. roku życia byli odpowiedzialni za 3720 wypadków, które zakończyły się śmiercią 299 osób, a 4310 innych zostało rannych. Dla porównania, kierowcy w wieku 18–24 lata spowodowali 2941 wypadków, w których zginęło 231 osób, a 3896 zostało rannych.
Eksperci zwracają jednak uwagę, że to młodzi kierowcy wciąż mają najwyższą liczbę wypadków w przeliczeniu na liczbę mieszkańców.
