W pierwszych miesiącach bieżącego roku aż ponad 470 polskich przedsiębiorstw transportowych zakończyło działalność. Co gorsza, od początku 2025 roku liczba firm, które zniknęły z rynku, przekroczyła 1500 – wskazują najnowsze dane Związku Transport i Logistyka Polska.
Liczba działających firm w sektorze transportu spadła od początku roku o ponad 3%, co wzbudza niepokój w branży. W tym tygodniu jej reprezentanci mają swoje stanowisko przedstawić w Ministerstwie Infrastruktury. Ostrzegają, że dalsze osłabianie tego sektora może negatywnie wpłynąć na całą gospodarkę kraju.
Warto jednak uważać przy interpretacji tych statystyk, ponieważ nie jest jasne, czy dotyczą one jedynie przedsiębiorstw, które przeszły formalne postępowania upadłościowe, czy także tych, które zostały wycofane z rynku w inny sposób.
Problemy dużych i małych przewoźników
Maciej Wroński, szef Związku Transport i Logistyka Polska, podkreśla, że trudności dotyczą głównie dwóch grup – małych firm oraz dużych przewoźników operujących flotą powyżej 100 pojazdów.
Jeszcze kilka lat temu widzieliśmy wzrost liczby firm transportowych, dziś obserwujemy ich cichy upadek
– powiedział podczas wywiadu.
Jednym z powodów kłopotów są coraz bardziej wymagające przepisy administracyjne. Przykładem jest wprowadzenie Krajowego Systemu e-Faktur. Wroński zwraca uwagę, że jednoosobowe firmy, gdzie właściciel sam kieruje ciężarówką, mają bardzo ograniczony czas na realizację dodatkowych formalności i często nie mogą pozwolić sobie na korzystanie z usług zewnętrznych firm księgowych.
Coraz bardziej odczuwamy zmęczenie, mimo deklaracji o deregulacji
– dodaje.
Brakuje kierowców z zagranicy
Kolejnym wyzwaniem jest spadek liczby kierowców spoza Polski. W ciągu dwóch lat liczebność tej grupy w rodzimych firmach transportowych zmniejszyła się o niemal 16 tysięcy, z 162 489 do 146 533 osób, czyli o około 10%.
Zdaniem ekspertów z branży niedobór kierowców to jeden z istotnych powodów wycofywania się firm z rynku lub ograniczania ich działalności. Dlatego przewoźnicy postulują uproszczenie procesów zatrudniania doświadczonych pracowników z zagranicy.
Według Macieja Wrońskiego oczekiwanie na zezwolenia na pracę może trwać nawet półtora roku. Związek proponuje wprowadzenie przyspieszonej ścieżki dla osób z już posiadanymi kwalifikacjami i doświadczeniem w prowadzeniu ciężarówek.
Ministerstwo planuje zachęcić młodych do zawodu
Wiceminister infrastruktury Stanisław Bukowiec zapowiedział prace nad rozwiązaniami, które ułatwią młodym zdobycie prawa do wykonywania zawodu kierowcy ciężarówki. Jednym z rozważanych pomysłów jest obniżenie minimalnego wieku uprawniającego do uzyskania odpowiednich uprawnień.
Przedstawiciele firm jednak sygnalizują, że samo zwiększenie liczby młodych talentów nie rozwiąże obecnych problemów kadrowych. Potrzebni są również kierowcy gotowi od razu podjąć pracę, a takich najczęściej poszukują poza granicami kraju.
Planowane zmiany miały być wspierane przez wpisanie zawodu kierowcy na listę zawodów deficytowych, jednak prace nad tym przepisem stanęły na etapie konsultacji. Temat ten ma być poruszony na przyszłych spotkaniach z resortem.
Jesienne protesty na horyzoncie?
Firmy transportowe chcą najpierw wypracować porozumienie z rządem. Ich postulaty to uproszczenie administracji, przyspieszenie procedur zatrudniania obcokrajowców oraz działania przeciwdziałające dalszemu zmniejszaniu się liczby firm w branży.
Jeśli rozmowy nie zakończą się sukcesem, przewoźnicy zapowiadają możliwą akcję protestacyjną na jesień. Na ten moment nie sprecyzowano formy protestu ani organizacji, które miałyby w nim uczestniczyć.
